Executieve functie Doelgericht doorzettingsvermogen

Doelgericht doorzettingsvermogen: van willen naar doen

Je kind wil dat diploma echt hebben. Het kan er ook goed over praten. Alleen zit er tussen dat doel en de wiskunde van dinsdag een gat dat het zelf niet overbrugt.

Wat is doelgericht doorzettingsvermogen?

Doelgericht doorzettingsvermogen is bij een doel blijven, ook als dat doel ver weg ligt en het werk van vandaag er niets van laat zien. Het vraagt dat je een verband voelt tussen wat je nu doet en waar je over een jaar wilt staan.

Dat verband voelen is moeilijker dan het klinkt. Voor een puber is over een jaar bijna abstract, en de moeite van vandaag is heel concreet. Het is dus geen gebrek aan ambitie, maar een vertaalprobleem tussen lang en kort.

Daarom werkt het zelden om het doel groter te maken. Het doel is meestal duidelijk genoeg. Wat ontbreekt, is de stap van vandaag die er zichtbaar bij hoort.

Hoe je het herkent

Kan goed vertellen wat het wil worden en komt niet aan het werk.
Begint enthousiast aan iets nieuws en stopt zodra het saai wordt.
Houdt het vol zolang er direct resultaat is en haakt af als dat wegvalt.
Neemt zich elke periode opnieuw voor het anders te doen.
Geeft op bij het eerste tegenvallende cijfer, ook al is er nog ruim tijd.

Herken je hier één ding in, dan zegt dat weinig. Zie je dit patroon week in week uit terugkomen, dan is dit waarschijnlijk de zwakke schakel.

Wat je per leeftijd mag verwachten

Deze richtlijn helpt om te zien of er te veel gevraagd wordt, of juist te weinig.

6 tot 8 jaar

Werkt naar een doel toe dat vandaag of morgen bereikt wordt.

9 tot 12 jaar

Houdt een doel van een paar weken vast als er onderweg iets zichtbaar wordt.

12 tot 15 jaar

Kan een doel van een periode volhouden, met tussendoelen die dichtbij liggen.

16 jaar en ouder

Werkt naar een doel van een jaar of langer, al blijft dat zonder ijkpunten lastig.

Wat helpt

Hak het doel in zichtbare stukken

Het diploma is te ver weg. Het cijfer van deze periode niet, en de toets van volgende week al helemaal niet. Elk tussendoel dat gehaald wordt, houdt het grote doel overeind.

Maak de voortgang zichtbaar

Wat je kunt zien groeien, houd je vol. Daarom werkt een overzicht van wat er af is beter dan een lijst van wat er nog moet.

Koppel het werk van vandaag aan het doel, hardop

Deze paragraaf hoort bij het cijfer dat je nodig hebt voor dat profiel. Dat verband moet een tijdlang van buitenaf gelegd worden voordat je kind het zelf legt.

Reken op terugval en plan hem in

Na een tegenvallend cijfer stopt bijna iedereen even. Wie dat vooraf weet, pakt het na twee dagen weer op in plaats van na twee weken.

Wat niet helpt

Wijzen op de toekomst als het nu misgaat. Je kind gelooft dat verband op dat moment niet, en het gesprek gaat dan over motivatie terwijl het probleem in de eerstvolgende stap zit.

Doelgericht doorzettingsvermogen en ADHD

Bij ADHD werkt beloning die ver weg ligt aantoonbaar zwakker. Dat is geen karaktertrek maar een verschil in hoe het brein waarde toekent aan iets wat pas later komt. Kortere tussendoelen zijn daarom geen truc, ze zijn noodzaak.

Weten of dit de zwakke schakel is

De gratis EF-check loopt alle elf functies langs en laat in vijf minuten zien waar je kind op vastloopt. Geen diagnose, wel een startpunt.

Doe de gratis EF-check Bekijk het traject

Veelgestelde vragen

Mijn kind wil het wel, maar doet het niet. Hoe kan dat?

Willen en doen zitten in verschillende systemen. Een doel dat ver weg ligt, stuurt het gedrag van vandaag nauwelijks. Kortere tussendoelen sluiten dat gat.

Is dit hetzelfde als motivatie?

Nee. Motivatie is willen, doorzettingsvermogen is blijven doen als het even niets oplevert. Veel jongeren hebben genoeg van het eerste en te weinig van het tweede.

Hoe lang duurt het voordat dit beter gaat?

Reken op maanden en niet op weken. Het gaat om een gewoonte die opnieuw wordt opgebouwd, en dat vraagt herhaling.

De andere executieve functies

Bijna niemand is overal even sterk in. Op de hoofdpagina over executieve functies staan ze alle elf bij elkaar.